До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка
Gespeichert in:
| Veröffentlicht in: | Український історичний журнал |
|---|---|
| Datum: | 2002 |
| Hauptverfasser: | , |
| Format: | Artikel |
| Sprache: | Ukrainisch |
| Veröffentlicht: |
Інститут історії України НАН України
2002
|
| Schlagworte: | |
| Online Zugang: | https://nasplib.isofts.kiev.ua/handle/123456789/204789 |
| Tags: |
Tag hinzufügen
Keine Tags, Fügen Sie den ersten Tag hinzu!
|
| Назва журналу: | Digital Library of Periodicals of National Academy of Sciences of Ukraine |
| Zitieren: | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка / Л.В. Кондратенко, Л.М. Хойнацька // Український історичний журнал. — 2002. — № 6. — C. 152-154. — укр. |
Institution
Digital Library of Periodicals of National Academy of Sciences of Ukraine| _version_ | 1859894861378879488 |
|---|---|
| author | Кондратенко, Л.В. Хойнацька, Л.М. |
| author_facet | Кондратенко, Л.В. Хойнацька, Л.М. |
| citation_txt | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка / Л.В. Кондратенко, Л.М. Хойнацька // Український історичний журнал. — 2002. — № 6. — C. 152-154. — укр. |
| collection | DSpace DC |
| container_title | Український історичний журнал |
| first_indexed | 2025-12-07T15:54:19Z |
| format | Article |
| fulltext |
Ó÷à ñ íè êè êîí ôå ðå í ö³¿ ó ñâî ¿õ äî ïî â³ äÿõ òîð êà ëè ñÿ òà êîæ æèò òÿ é ä³ ÿ -
ëü íî ñ ò³ ñïî äâè æ íè ê³â Ìà çå ïè, íà ñàì ïå ðåä Ïè ëè ïà òà Ãðè ãî ð³ÿ Îð ëè ê³â.
Òàê, ïðîô. Äà í³ åëü Áî âóà (Ïà ðèæ) ïî ä³ ëè â ñÿ ðå çóëü òà òà ìè ñâî ãî àíà ë³ çó
ùî äåí íè êà Ïè ëè ïà Îð ëè êà, çî êðå ìà çà ïå ðå ÷èâ ôàêò ïå ðå õî äó öüî ãî ãå òü -
ìà íà â óí³þ. ²ðè íà Äìè ò ðè øèí (Ïà ðèæ) ðîç ïî â³ ëà ïðî íî â³ çíà õ³ä êè ó ôðà -
í öó çü êèõ àð õ³ âàõ, ÿê³ ñòî ñó þ òü ñÿ Ãðè ãî ð³ÿ Îð ëè êà. Ìàé æå êî æ íà äî ïî â³äü
àê òè â íî îá ãî âî ðþ âà ëà ñÿ ó÷à ñ íè êà ìè êîí ôå ðå í ö³¿, ÷àñ â³ä ÷à ñó ñïàëà -
õóâàëè áóð õ ëè â³ äèñ êó ñ³¿. Îä íàê ó ö³ ëî ìó êîí ôå ðå í ö³ÿ çà ô³ ê ñó âà ëà âè -
çíàí íÿ íà ó êî â öÿ ìè Çà õî äó Óêðà ¿ íè ÿê îêðå ìî¿ äåð æà âè, à íå ïðî â³ í ö³¿
Ìî ñ êî ⳿, â³ä ïî â³ ä íå òðà ê òó âàí íÿ é óêðà ¿í ñü êî¿ ³ñ òî 𳿠òà ïîñòà ò³ ãå òü ìà íà
Ìà çå ïè, ÿêå äå äà ë³ á³ëü øå çáëè æó º òü ñÿ ç êîí öå ï ö³ ÿ ìè óêðà ¿í ñü êî¿ äåð æà â -
íè öü êî¿ ³ñ òî ð³ î ãðà ô³¿. Õà ðà ê òå ð íî, ùî íà êîí ôå ðå í ö³¿ äî ì³ íó âà ëà óêðà ¿í ñü -
êà ìî âà, õî ÷à ëó íà ëè òà êîæ àí ã ë³é ñü êà, ïîëü ñü êà, ðî ñ³é ñü êà òà ³òà ë³é ñü êà.
Êîí ôå ðå í ö³ÿ â Ãà ð íüÿ íî, ìà òå ð³ à ëè ÿêî¿ íå âäî â ç³ áó äóòü âè ä ðó êî âà í³ îêðå -
ìîþ êíè ãîþ, º ùå îä íèì ñâ³ä ÷åí íÿì ïîñòó ïî âî ãî âè õî äó Óêðà ¿ íè ç ïîñò êî -
ëî í³ àëü íî ãî ñòà íó ³ öå äຠíà ä³þ ç îï òè ì³ ç ìîì äè âè òè ñÿ â ¿¿ ìàé áó ò íº.
Ë. Â. ÊÎÍÄÐÀÒÅÍÊÎ (Êè ¿â), Ë. Ì. ÕÎÉÍÀÖÜÊÀ (Êè ¿â)
ÄÎ 100-ð³÷÷ÿ
Â²Ä ÄÍß ÍÀ ÐÎ ÄÆÅÍ Íß Ì. Î. ÁÓÐÌÈÑÒÅÍÊÀ
1902-1941 — ðî êè íà ðî äæåí íÿ é ñìåð ò³ ðà äÿí ñü êî ãî, äåð æà â íî ãî
òà ïàð ò³é íî ãî ä³ ÿ ÷à Ì. Î. Áóðìèñòåíêà. À ïî ì³æ íè ìè — êî ðî ò êå, àëå áóð -
õ ëè âå, íà ñè ÷å íå áà ãà òü ìà ïî ä³ ÿ ìè æèò òÿ, ÿêå ïðè ïà ëî íà íàé á³ëüø áó ðå ì -
í³ äå ñÿ òè ð³÷ ÷ÿ XX ñò.: Ïåð øà ñâ³ òî âà â³é íà, ëþ ò íå âà ðå âî ëþ ö³ÿ, æî â ò íå -
âèé ïå ðå âî ðîò, ãðî ìà äÿí ñü êà é Äðó ãà ñâ³ òî âà â³é íè. Æèò òº âèé øëÿõ
Ì. Î. Áóðìèñòåíêà áóâ õà ðà ê òå ð íèì äëÿ áà ãà òüîõ ïàð ò³é íî- ðà äÿí ñü êèõ
ôóí ê ö³ î íå ð³â. Çà ñî ö³ àëü íèì ñòà íî ì — âè õî äåöü ³ç ñå ëÿí ñü êî¿ ðî äè íè.
Íà ðî äè â ñÿ ó ñ. Àëåêñàíäð³âö³ Àò êàð ñü êî ãî ïî â³ òó Ñà ðà òîâ ñü êî¿ ãó áå ð í³¿
(íè í³ — Ðòè ùåâ ñü êî ãî ðà éî íó Ñà ðà òîâ ñü êî¿ îáë.). Ïî ÷à ò êî âó îñâ³ òó çäî -
áóâ ó öå ð êî â íî- ïà ðà ô³ ÿ ëü í³é øêî ë³. Ç ÷î òèð íà ä öÿ òè ðî ê³â ïî ÷àâ òðó äî âó
ä³ ÿ ëü í³ñòü. Ó ðî êè æî â ò íå âèõ ïî ä³é òà ãðî ìà äÿí ñü êî¿ â³é íè ç³ çáðîºþ â ðó -
êàõ çà õè ùàâ ðà äÿí ñü êó âëà äó.
 áå ðå ç í³ 1919 ð. Ì. Î. Áóðìèñòåíêî âñòó ïèâ äî ëàâ êî ìó í³ ñ òè ÷ íî¿
ïàð ò³¿. Ñà ìå ç òî ãî ÷à ñó ðîç ïî ÷à ëà ñÿ éî ãî ïàð ò³é íà ³ äåð æà â íà ä³ ÿ ëü í³ñòü. Ó
1919—1922 ðð. Ìè õàé ëî Îëå ê ñ³ éî âè÷ ïðà öþ âàâ íà â³ä ïî â³ äàëü í³é ðî áî ò³ â
îð ãà íàõ ×Ê—ÄÏÓ â Òà ì áîâ ñü ê³é ³ Ïå í çåí ñü ê³é ãó áå ð í³ ÿõ: îá³é ìàâ ïî ñà äè
ïî ì³ ÷ íè êà óïî â íî âà æå íî ãî, íà ÷àëü íè êà ³í ôîð ìà ö³é íî ãî â³ä ä³ ëó ³ çà ñòó ï -
íè êà íà ÷àëü íè êà ñå ê òî ðó îïå ðà òè â íî¿ ÷à ñ òè íè â ì. Ïåíç³. Íå çâà æà þ ÷è íà
çà éíÿ ò³ñòü, áà ãàòî ÷à ñó ïðè ä³ ëÿâ ðî áî ò³ ç ìî ëîä äþ. Çî êðå ìà, îð ãà í³ çó âàâ
ãðó “Êîìñîìîë ó ï³ä ï³ë ë³”, äå ðà çîì ç³ ñòà ðèì êî ìó í³ ñ òîì óãî ð öåì Àâ ãó ñ -
òîì Ãó ñ ò³ â÷èâ ñâî ¿õ ï³ äî ï³ ÷ íèõ êîí ñ ï³ ðà ö³¿, ââà æà þ ÷è, ùî öå ó ìàé áó ò -
íüî ìó ìî æå ¿ì ñòà òè ó íà ãî ä³. Îä íî ÷à ñ íî íàâ÷à â ñÿ ó Ëå í³í ã ðàä ñü êî ìó êî ì -
âó ç³, ï³ ñ ëÿ çà ê³í ÷åí íÿ ÿêî ãî (1923 ð.) ñëó æèâ ó ðÿ äàõ ×åð âî íî¿ àð 쳿.
Ïðîé øîâ øëÿõ â³ä ðÿ äî âî ãî ÷åð âî íî à ð ì³é öÿ äî íà ÷àëü íè êà ïî ë³ òè÷ íî ãî
ñå ê ðå òà ð³ à òó îá ëà ñ íî ãî â³é ñü êî âî ãî êî ì³ ñà ð³ à òó. ϳ ñ ëÿ çâ³ ëü íåí íÿ ç ðÿ ä³â
×åð âî íî¿ àð 쳿 ó 1926 ð. Ì. Î. Áóðìèñòåíêà áó ëî ïðè çíà ÷å íî íà ïî ñà äó
â³ä ïî â³ äàëü íî ãî ðå äà ê òî ðà îá ëà ñ íî¿ ãà çå òè “Òðóäîâàÿ ïðà â äà” (ì. Åíãåëüñ,
Àâ òî íî ì íà Ðà äÿí ñü êà Ñî ö³ à ë³ ñ òè ÷ íà Ðå ñ ïó á ë³ êà í³ ì ö³â Ïî âî ë æÿ). Äî ñêî -
íà ëî îïà íó âà â øè æó ð íà ë³ ñò ñü êèé ôà õ ó Ìî ñ êîâ ñü êî ìó ³í ñòè òó ò³ æó ð íà -
152 ISSN 0130-5247. Óêð. ³ñò. æóðí., 2002, ¹ 6
Õðîí³êà òà ³íôîðìàö³ÿ
ë³ ñ òè êè íà ðå äà ê òîð ñü êî ìó â³ä ä³ ëåí í³ (1928—1929 ðð.), Ìè õàé ëî Îëå ê -
ñ³ éî âè÷ ïî âå ð íó â ñÿ íà ïî ïå ðå äíº ì³ ñ öå ðî áî òè. Ó ëþ òî ìó 1932 ð. éî ãî
îáè ðà þòü äðó ãèì ñå ê ðå òà ðåì Êà ë ìè öü êî ãî îá êî ìó ïàð ò³¿. Ç ñ³ ÷ íÿ 1936 ð.
ïî 1938 ð. â³í ïåðåáóâຠíà â³äïîâ³äàëüí³é ðîáîò³ â àïàðàò³ ÖÊ ÂÊÏ(á). Ó
1938 ð. ÖÊ ïàð ò³¿ íà ïðà âèâ Ì. Î. Áóðìèñòåíêà â Óêðà ¿ íó íà ïî ñà äó äðó ãî -
ãî ñå ê ðå òà ðÿ ÖÊ ÊÏ(á)Ó.
ßê îäèí ç äåð æà â íèõ ³ ïàð ò³é íèõ êå ð³ â íè ê³â ðå ñ ïó á ë³ êè (÷ëåí Ïî ë³ ò -
áþ ðî ÖÊ ÊÏ(á)Ó, Ãî ëî âà Âåð õî â íî¿ Ðà äè ÓÐÑÐ 1-ãî ñêëè êàí íÿ), Ìè õàé ëî
Îëå ê ñ³ éî âè÷ çà éìà â ñÿ âè ð³ øåí íÿì åêî íî ì³ ÷ íèõ, îáî ðîí íèõ, ³äå î ëî ã³ ÷ íèõ
é êóëü òó ð íî- ñî ö³ àëü íèõ çà âäàíü, íà êðå ñ ëå íèõ ñòà ë³í ñü êèì êå ð³ â íè ö ò âîì.
Îñ íî â íè ìè çà ñî áà ìè ¿õ âè ð³ øåí íÿ ó ò³ ðî êè, ÿê â³ äî ìî, áó ëî çà ñòî ñó âàí íÿ
êî ìàí ä íî- àä ì³ í³ ñ ò ðà òè â íèõ âà æå ë³â.
Áåçóìî â íî, Ì. Î. Áóðìèñòåíêî áóâ ëþ äè íîþ, â³ä äà íîþ ³äå ÿì, ïðèí -
öè ïàì ³ ïî ãëÿ äàì, ùî äî ì³ íó âà ëè ó ñó ñ ï³ ëü ñ ò â³ íà òîé ÷àñ. Äî òî ãî æ, â³í
ìàâ àê òè â íî âò³ ëþ âà òè ¿õ ó æèò òÿ. Áðàê äî êó ìåí òàëü íî¿ áà çè íå äຠìî æ -
ëè âî ñ ò³ â³ä ò âî ðè òè îá’ºê òè â íó êàð òè íó ïðè ÷å ò íî ñ ò³ Ìè õàé ëà Îëå ê ñ³ éî âè -
÷à äî êà ðàëü íèõ ä³é ðå ï ðå ñè â íî ãî àïà ðà òó ÓÐÑÐ. Ïðî òå äî ñòî â³ ð íèì º òîé
ôàêò, ùî çà âäÿ êè ñà ìå éî ãî âòðó ÷àí íþ â³ äî ìî ìó óêðà ¿í ñü êî ìó ïî å òó
À. Ìàëèøêó âäà ëî ñÿ óíè ê íó òè äî ë³ áà ãà òüîõ ðå ï ðå ñîâà íèõ ïè ñü ìåí íè ê³â.
Äðó æè íà ïî å òà Ë. Çàáàøòà ïðÿ ìî âêà çà ëà íà öå ó äàð ÷î ìó íà ïè ñó âäî â³
Ìè õàé ëà Îëå ê ñ³ éî âè ÷à ó êíè ç³ “Ìàëèøêîâ³ äî ðî ãè”: “Ãàëèíå Èâà íî â íå
Áó ð ìè ñ òåí êî íà ïà ìÿòü î ÷å ëî âå êå è ïî ý òå, êî òî ðûé áûë îáÿ çàí Âà øå ìó
ìó æó çà ùè òîé åãî òà ëàí òà, îí åãî áó ê âàëü íî ñïàñ ïå ðåä âîé íîé îò íà ïà äîê
è êëå âå òû òî ë ïû çà âè ñ ò íè êî â — òè ïà Ñà ëüå ðè”. Öÿ êíè ãà ñïî ãà ä³â, âè äà íà
äî ï’ÿ òè ð³÷ ÷ÿ ñìåð ò³ ïî å òà (1975 ð.) é äî ñ³ çáå ð³ ãà º òü ñÿ ó ñ³ ì’¿ Áó ð ìè ñ òåí ê³â.
Çà ñïî ãà äà ìè Ãà ëè íè ²âà í³ â íè, ï³ ñ ëÿ ïðè áóò òÿ ¿¿ ÷î ëî â³ êà çà ïðè çíà -
÷åí íÿì äî Êè º âà, Ì. Ñ. Õðóùîâ ñà ìå éî ìó äî ðó ÷èâ ðî áî òó ç ³í òå ë³ ãå í ö³ ºþ
ðå ñ ïó á ë³ êè. ² ä³é ñ íî, ëþ äè íà îñâ³ ÷å íà, ³í òå ëå ê òó àëü íà, òà ê òî âíà, Ìè õàé ëî
Îëå ê ñ³ éî âè÷ øâèä êî çíàéøîâ ñï³ ëü íó ìî âó ç íà ó êî â öÿ ìè, ïè ñü ìåí íè êà -
ìè, æó ð íà ë³ ñ òà ìè, ä³ ÿ ÷à ìè òå à ò ðó ³ ê³ íî. Îñî á ëè âî äðó æ í³ ñòî ñóí êè ñêëà -
ëè ñÿ ç àêà äå ì³ êîì Î. Áîãîìîëüöåì, ïè ñü ìåí íèêà ìè Ì. Áàæàíîì, Î. Êîð -
í³é÷óêîì, À. Ìàëèøêîì, Â. Ñîñþðîþ.
Íå çâà æà þ ÷è íà âå ëè êó çà âàí òà æå í³ñòü, Ì. Î. Áóðìèñòåíêî íå çà áó âàâ
³ ïðî ñâ³é æó ð íà ë³ ñò ñü êèé ôàõ. Çà äâà ðî êè ðî áî òè â Óêðà ¿ í³ ò³ëü êè â ãà çå ò³
“Á³ëüøîâèê” íèì áó ëî íà äðó êî âà íî ïî íàä 40 ïó á ë³ êà ö³é.
Ó 1939 ð. Ìè õàé ëà Îëå ê ñ³ éî âè ÷à áó ëî íà ãî ðî äæå íî îð äå íîì Ëå í³ íà.
Ç ïåð øèõ äí³â Âå ëè ê î¿ Â³ ò ÷è ç íÿ íî¿ â³é íè â³í áðàâ ó÷àñòü ó âè ð³ øåí í³
âî ºí íèõ é îáî ðîí íèõ ïðî á ëåì, çä³é ñ íåí í³ åâà êó à ö³¿ ï³ä ïðè ºì ñ ò â òà ¿õ ñïå -
ö³ à ë³ ñ ò³â ó ñõ³ ä í³ ðà éî íè ÑÐÑÐ, âè¿ æ äæàâ äî â³é ñü êî âèõ ÷à ñ òèí, çó ñòð³ ÷à â -
ñÿ ç ðî á³ ò íè êà ìè ³ ñå ëÿ íà ìè. ßê ÷ëåí ³é ñü êî âî¿ ðà äè ϳâ äåí íî- Çà õ³ ä íî ãî
ôðî í òó Ì. Î. Áóðìèñòåíêî áà ãà òî óâà ãè ïðè ä³ ëÿâ îáî ðî í³ ñòî ëè ö³ Óêðà ¿ -
íè — Êè º âà.
Âà æ ëè âîþ â éî ãî ä³ ÿ ëü íî ñ ò³ áó ëà ðî áî òà ïî äî áî ðó êà ä ð³â äëÿ îð ãà -
í³ çà ö³¿ òà ñòâî ðåí íÿ àí òè ôà øè ñò ñü êî ãî ï³ä ï³ë ëÿ é ïàð òè çàí ñü êèõ çà ãî í³â â
îá ëà ñ òÿõ ÓÐÑÐ, ÿêèì çà ãðî æó âà ëà âî ðî æà îêó ïà ö³ÿ. Ñè òó à ö³ÿ óñê ëà ä íþ -
âà ëà ñÿ òèì, ùî â ðî êè ñòà ë³í ñü êèõ ðå ï ðå ñ³é á³ëü ø³ñòü äî ñâ³ä ÷å íèõ ôà õ³ â -
ö³â ç ðîç â³ä êè òà êîíòð ðî ç â³ä êè áó ëî çíè ùå íî. Îò æå, â óìî âàõ â³é íè ³
øâèä êî ãî ïðî ñó âàí íÿ âî ðî ãà Ì. Î. Áóðìèñòåíêó äî âî äè ëî ñÿ ìàé æå ç íó ëÿ
íàâ÷à òè íî âî áðà í ö³â ñó âî ðèì çà êî íàì êîí ñ ï³ ðà ö³¿. Ñòà ëî ó íà ãî ä³ çà õî ï -
ëåí íÿ þíî ñ ò³ — âèâ÷åí íÿ ñòðà òå 㳿 é òà ê òè êè ïàð òè çàí ñü êî¿ áî ðî òü áè.
Îð ãà í³ çà òîð ñü ê³ çä³ á íî ñ ò³, îðà òîð ñü êèé òà ëàíò Ì. Î. Áóðìèñòåíêà,
éî ãî âå ëè êà ïðà öå çäà ò í³ñòü, âè ìî ã ëè â³ñòü äî ñå áå òà ñâî ¿õ ï³ä ëå ã ëèõ, âì³í -
íÿ ñï³ë êó âà òè ñÿ ç ëþ äü ìè äî ïî ìà ãà ëè éî ìó ó âè ð³ øåí í³ öüî ãî øè ðî êî ãî
êî ëà ïè òàíü.
ISSN 0130-5247. Óêð. ³ñò. æóðí., 2002, ¹ 6 153
Õðîí³êà òà ³íôîðìàö³ÿ
Âè òðà ÷à þ ÷è âåñü ÷àñ íà ðî áî òó, Ìè õàé ëî Îëå ê ñ³ éî âè÷ ìàé æå íå áó âàâ
âäî ìà. Íà â³òü îñòàí íÿ çó ñòð³÷ ³ç ñòàð øèì ñè íîì Âàäèìîì ïå ðåä â³ä ïðà â -
ëåí íÿì ñ³ ì’¿ ó ðà äÿí ñü êèé òèë â³ä áó ëà ñÿ ó éî ãî ðî áî ÷î ìó êà á³ íå ò³. ßê çãà -
äóº Â. Ì. Áóðìèñòåíêî, áà òü êî âè é øîâ ç-çà ñòî ëó, ï³ ä³éøîâ äî íüî ãî,
îá³é íÿâ, ïî ö³ ëó âàâ ³ ñêà çàâ: “Òåïåð òè áó äåø çà ñòàð øî ãî. Äî ïî ìà ãàé ìà -
òå ð³. ß ìî æó íå ïî âå ð íó òè ñÿ, çà ãè íó òè, àëå çà ïà ì’ÿ òàé — Ïå ðå ìî ãà áó äå çà
íà ìè”. Äî ëÿ ðîç ïî ðÿ äè ëà ñÿ òàê, ùî ð³ ä í³ é áëè çü ê³ âæå í³ êî ëè íå áà ÷è ëè
Ìè õàé ëà Îëå ê ñ³ éî âè ÷à. ³í ðîç ä³ ëèâ ó÷àñòü òèõ, õòî äî îñòàí íüî ãî ïî äè õó
çà õè ùàâ Êè ¿â â³ä çà ãàð á íè ê³â.
Âñó ïå ðå÷ çà ãðî ç³ îòî ÷åí íÿ ðà äÿí ñü êèõ â³éñüê, Ñòà ë³í, ÿê â³ äî ìî, âè -
ìà ãàâ çà áóäü- ÿêó ö³ íó âòðè ìà òè ñòî ëè öþ Óêðà ¿ íè. Ëè øå 17 âå ðå ñ íÿ
1941 ð. áó ëî äî çâî ëå íî çà ëè øè òè Êè ¿â é â³ä âå ñ òè â³é ñü êà. Òà áó ëî âæå ï³ ç -
íî. ϳä ÷àñ Êè ¿â ñü êî¿ îáî ðîí íî¿ îïå ðà ö³¿, ùî òðè âà ëà áëè çü êî òðüîõ ì³ ñÿ -
ö³â, áó ëî âòðà ÷å íî ÷î òè ðè àð 쳿. Ó í³ ìå öü êî ìó ïî ëî í³, çà ð³çíèìè
îö³íêàìè, â òîìó ÷èñë³ é çàðóá³æíèõ ôàõ³âö³â, áóëî â³ä 453 òèñ. äî 665 òèñ.
÷îë., ç íèõ 60 òèñ. — îñî áè êî ìàí ä íî ãî ñêëà äó. Àëå íà â³òü öÿ òÿ æ êà ïî ðàç -
êà â³éñüê ϳâ äåí íî- Çà õ³ ä íî ãî ôðî í òó í³ ÿê íå ïðèìå í øóº âå ëè êî ãî çíà -
÷åí íÿ ãå ðî ¿ ÷ íî¿ îáî ðî íè Êè º âà, ÿêà çíà ÷ íîþ ì³ ðîþ âïëè íó ëà íà çðèâ ã³ ò -
ëå ð³â ñü êî ãî ïëà íó “áë³öêð³ãó”.
Ìàé æå òðè äî áè âå ëè íå ð³ â íèé á³é 800 ÷åð âî íî à ð ì³é ö³â, ÿê³ áó ëè îòî -
÷å í³ òàí êà ìè é ìî òî ï³ õî òîþ ïðî òè â íè êà â óðî ÷è ù³ Øó ìåé êî âå á³ ëÿ õó òî -
ðà Äðþ ê³ â ùè íà Ñå í ÷àí ñü êî ãî (íèí³ — Ëîõâèöüêîãî) ðà éî íó Ïî ë òàâ ñü êî¿
îá ëà ñ ò³. Ëè øå íà ê³ íåöü 22 âå ðå ñ íÿ 1941 ð. ï³ ñ ëÿ òî ãî ÿê ïå ðå âà æíà á³ëü -
ø³ñòü á³é ö³â, ÿê³ ïî òðà ïè ëè â ïà ñ ò êó, ïî ëÿ ã ëè ñìåð òþ õî ðî á ðèõ, á³é ïðè -
ïè íè â ñÿ. Çà ãè íóâ ìàé æå âåñü øòàá ϳâ äåí íî- Çà õ³ ä íî ãî ôðî í òó íà ÷î ë³ ç
ãå íå ðàë- ïî ë êî â íè êîì Ì. Êèðïîíîñîì. Ñìåð òå ëü íî ïî ðà íå íî ãî éî ãî áóëî
ïî õî âà íî íà äí³ ÿðó. Íà ÷àëü íèê øòà áó ôðî í òó, ãå íå ðàë- ìà éîð Â. Òóïèêîâ
çà ãè íóâ ó ïå ðå ñòð³ ë ö³ ïî áëè çó õó òî ðà Êðà ñ íå. ×ëåí ³é ñü êî âî¿ ðà äè ôðî í -
òó äè â³ ç³é íèé êî ì³ ñàð ª. Ðèêîâ ç òÿ æ êè ìè ïî ðà íåí íÿ ìè ïî òðà ïèâ ó ïî -
ëîí, äå éî ãî, ÷å ðåç íå áà æàí íÿ ñï³â ðî á³ ò íè ö ò âà ç âåð ìà õ òîì, æîð ñ òî êî êà -
òó âà ëè, à ïî ò³ì ñòðà òè ëè. Ñë³ äè æ ÷ëå íà ³é ñü êî âî¿ ðà äè ôðî í òó Ì. Î. Áóð -
ìèñòåíêà çà ãó áè ëè ñÿ äåñü òàì, â óðî ÷è ù³ Øó ìåé êî âå. Îá ñòà âè íè éî ãî
ñìåð ò³ é äî ñ³ çà ëè øà þ òü ñÿ íå â³ äî ìè ìè. Ïðî òå çðî çó ì³ ëî îä íå, âñó ïå ðå÷
äå ÿêèì ³í ñè íó à ö³ ÿì, Ìè õàé ëî Îëå ê ñ³ éî âè÷ íå çðà äèâ Áà òü ê³ â ùè íó, íå ïå -
ðåéøîâ íà á³ê âî ðî ãà. ßêáè òà êå ñòà ëî ñÿ, ã³ ò ëå ð³ â ö³ ðîç òðó áè ëè á íà âåñü
ñâ³ò, ùî íà íèõ ïðà öþº äðó ãèé ñå ê ðå òàð ÖÊ ÊÏ(á)Ó. ßñ ê ðà âèé ïðè êëà ä —
çðà äà ãå íå ðà ëà À. Âëàñîâà. Äî òî ãî æ, ïðî öåé ôàêò îáî â’ÿç êî âî á ä³ ç íà ëè -
ñÿ ðà äÿí ñü ê³ îð ãà íè êîíòð ðî ç â³ä êè. À Ñòà ë³í, ÿê â³ äî ìî, íå ïðî ùàâ íà â³òü
é ò³ í³ ï³ äî çðè íà ìî æ ëè âó çðà äó. ѳ ì’ÿ æ Ì. Î. Áóðìèñòåíêà çàâ æäè áóëà â
ïî øà í³. Éî ãî äðó æè íà, Ã. ². Àëôåºâà-Áóðìèñòåíêî, áà ãà òî ðî ê³â îá³éìàëà
ïî ñà äó äî öåí òà ó Âè ù³é ïàð ò³é í³é øêî ë³ ì. Êèºâà. Âñ³ ä³ òè òåæ áó ëè äî á ðå
âëà ø òî âà í³. Ñà ìî ãî æ Ì. Î. Áóðìèñòåíêà áó ëî íà ãî ðî äæå íî îð äå íîì ³ ò -
÷è ç íÿ íî¿ â³é íè 1-ãî ñòó ïå íÿ (ïî ñìåð ò íî).
Âî ñå íè 1976 ð., äî 35-¿ ð³ ÷ íè ö³ òðà ãå 䳿, â óðî ÷è ù³ Øó ìåé êî âå áó ëî
óðî ÷è ñ òî â³ä êðè òî Ìî íó ìåíò íà ÷åñòü âî ¿ í³â ϳâ äåí íî- Çà õ³ ä íî ãî ôðî í òó.
Ñå ðåä ãå ðî ¿ ÷ íî çà ãè á ëèõ çíà ÷è òü ñÿ é ïð³ çâè ùå Ì. Î. Áóðìèñòåíêà. Ó
1982 ð. éî ãî ³ìå íåì áó ëî íà çâà íî îä íó ç âó ëèöü ì. Êèºâà.
Ëè øå òðè ç ïî ëî âè íîþ ðî êè ïðà öþ âàâ Ìè õàé ëî Îëå ê ñ³ éî âè÷ â Óêðà ¿ -
í³ òà ñà ìå âî íè íà â³ êè çâ’ÿ çà ëè éî ãî ç ö³ ºþ çå ì ëåþ.
Áðàê äî êó ìåí òàëü íî¿ áà çè íå äຠìî æ ëè âî ñ ò³ ïî â í³ ñ òþ âè ñâ³ ò ëè òè ³ñ -
òî ð³þ çà ãè áå ë³ øòà áó ϳâ äåí íî- Çà õ³ ä íî ãî ôðî í òó, àëå ìî æ íà ñïî ä³ âà òè ñÿ,
ùî öåé ÷àñ ùå íà ñòà íå.
154 ISSN 0130-5247. Óêð. ³ñò. æóðí., 2002, ¹ 6
Õðîí³êà òà ³íôîðìàö³ÿ
|
| id | nasplib_isofts_kiev_ua-123456789-204789 |
| institution | Digital Library of Periodicals of National Academy of Sciences of Ukraine |
| issn | 0130-5247 |
| language | Ukrainian |
| last_indexed | 2025-12-07T15:54:19Z |
| publishDate | 2002 |
| publisher | Інститут історії України НАН України |
| record_format | dspace |
| spelling | Кондратенко, Л.В. Хойнацька, Л.М. 2025-07-18T11:32:43Z 2002 До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка / Л.В. Кондратенко, Л.М. Хойнацька // Український історичний журнал. — 2002. — № 6. — C. 152-154. — укр. 0130-5247 https://nasplib.isofts.kiev.ua/handle/123456789/204789 uk Інститут історії України НАН України Український історичний журнал Хроніка та інформація До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка Article published earlier |
| spellingShingle | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка Кондратенко, Л.В. Хойнацька, Л.М. Хроніка та інформація |
| title | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка |
| title_full | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка |
| title_fullStr | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка |
| title_full_unstemmed | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка |
| title_short | До 100-річчя від дня народження М.О. Бурмистенка |
| title_sort | до 100-річчя від дня народження м.о. бурмистенка |
| topic | Хроніка та інформація |
| topic_facet | Хроніка та інформація |
| url | https://nasplib.isofts.kiev.ua/handle/123456789/204789 |
| work_keys_str_mv | AT kondratenkolv do100ríččâvíddnânarodžennâmoburmistenka AT hoinacʹkalm do100ríččâvíddnânarodžennâmoburmistenka |