Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач»
У даній статті автором здійснена інтерпретація сучасних підходів до визначення поняття «споживач» шляхом аналізу доктринальних та нормативних джерел. В данной статье автором осуществлена интерпретация современных подходов к определению понятия «потребитель» путем анализа доктринальных и нормативных...
Gespeichert in:
| Veröffentlicht in: | Альманах права |
|---|---|
| Datum: | 2011 |
| 1. Verfasser: | |
| Format: | Artikel |
| Sprache: | Ukrainisch |
| Veröffentlicht: |
Інститут держави і права ім. В.М. Корецького НАН України
2011
|
| Schlagworte: | |
| Online Zugang: | https://nasplib.isofts.kiev.ua/handle/123456789/63365 |
| Tags: |
Tag hinzufügen
Keine Tags, Fügen Sie den ersten Tag hinzu!
|
| Назва журналу: | Digital Library of Periodicals of National Academy of Sciences of Ukraine |
| Zitieren: | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» / О.О. Старицька // Альманах права. — 2011. — Вип. 2. — С. 313-315. — Бібліогр.: 12 назв. — укр. |
Institution
Digital Library of Periodicals of National Academy of Sciences of Ukraine| _version_ | 1859643904758906880 |
|---|---|
| author | Старицька, О.О. |
| author_facet | Старицька, О.О. |
| citation_txt | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» / О.О. Старицька // Альманах права. — 2011. — Вип. 2. — С. 313-315. — Бібліогр.: 12 назв. — укр. |
| collection | DSpace DC |
| container_title | Альманах права |
| description | У даній статті автором здійснена інтерпретація сучасних підходів до визначення поняття «споживач» шляхом аналізу доктринальних та нормативних джерел.
В данной статье автором осуществлена интерпретация современных подходов к определению понятия «потребитель» путем анализа доктринальных и нормативных источников.
In this article an author made the interpretation of the modern determinations the concept «consumer» by analyzing of doctrine and normative legal acts.
|
| first_indexed | 2025-12-07T13:25:39Z |
| format | Article |
| fulltext |
ÓÄÊ340:347.113
ÎëüãàÎëåêñ³¿âíàÑòàðèöüêà,
ñòàðøèéâèêëàäà÷êàôåäðèöèâ³ëüíîãîïðàâà³ïðîöåñó
Þðèäè÷íîãî³íñòèòóòó
Íàö³îíàëüíîãîàâ³àö³éíîãîóí³âåðñèòåòó
ÒÅÎÐÅÒÈÊÎ-ÏÐÀÂÎÂÀÏÐÎÁËÅÌÀÒÈÊÀÂÈÇÍÀ×ÅÍÍßÏÎÍßÒÒß
«ÑÏÎÆÈÂÀ×»
Àê òó àëüí³ñòü òå ìè íà óêî âî¿ ñòàòò³ ïî ëÿ ãຠó òî ìó, ùî ç ìå òîþ çà äî âî ëåí íÿ áóäü-ÿêèõ âëàñ-
íèõ ïî áó òî âèõ ïî òðåá êî æåí ç íàñ ìàé æå ùîä íÿ âñòó ïຠó â³äíî ñè íè ç ð³çíî ãî ðî äó ï³äïðèºìñòâà-
ìè, óñ òà íî âà ìè, îð ãàí³çàö³ÿìè. Öå ìî æå ñòî ñó âà òè ñÿ ïðèä áàí íÿ ïðî äóê òî âèõ ³ ïî áó òî âèõ òî âàð³â
â ìà ãà çè íàõ ðîçäð³áíî¿ òîðã³âë³, ïî ñëóã ïî áó òî âî ãî îá ñëó ãî âó âàí íÿ, çà äî âî ëåí íÿ áóäü-ÿêèõ
³íøèõ ïî òðåá, ó òî ìó ÷èñë³ é ïî òðå áè ó åôåê òèâ íèé ðå àë³çàö³¿ äåð æàâ íî¿ âëà äè. Ó á³ëüøîñò³
ïîä³áíèõ âè ïàäê³â, çâà æà þ ÷è íà îá ìàëü ÷à ñó àáî íèçü êó âàðò³ñòü òî âà ðó ÷è ïî ñëó ãè, à òà êîæ
íå îá³çíàí³ñòü ãðî ìà äÿí ùî äî ìîæ ëè âèõ øëÿõ³â âðå ãó ëþ âàí íÿ òà êèõ ïè òàíü, âî íè ïðî ñòî íå âæè-
âà þòü í³ÿêèõ çà õîä³â äëÿ çà õè ñ òó ñâî¿õ ïðàâ ó â³äïîâ³äí³é ñè òó àö³¿.
Ñà ìå òî ìó ìå òîþ äà íî¿ íà óêî âî¿ ñòàòò³ º ³íòåð ïðå òàö³ÿ ñó ÷àñ íèõ ï³äõîä³â äî âèç íà ÷åí íÿ
ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» øëÿ õîì àíàë³çó äî ê ò ðè íàëü íèõ òà íîð ìà òèâ íèõ äæå ðåë, ó çâ’ÿç êó ç ÷èì
àâ òî ðîì âèç íà ÷å íî âèð³øåí íÿ òà êèõ çà âäàíü:
– ïðî àíàë³çó âà òè ñï³ââ³äíî øåí íÿ çà ðóá³æíî ãî òà íàö³îíàëü íî ãî çà êî íî äàâ ñò âà ùî äî âèç íà-
÷åí íÿ òåðì³íó «ñïî æè âà÷», çà ïðî ïî íó âà òè àâ òîðñü êå ïî íÿò òÿ;
– äîñë³äè òè íà óêîâ³ òî÷ êè çî ðó ùî äî âèç íà ÷åí íÿ ïðî áëåì íèõ àñ ïåêò³â ºäíîñò³ òåðì³íî ëî㳿
ó ÷èí íî ìó çà êî íî äàâñòâ³ Óê ðà¿íè.
Ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» â çà ãàëü íî ìó êîí òåêñò³ àáî ó ðîçð³ç³ îê ðå ìî ãî ñïî ñî áó çà õè ñ òó
äîñë³äæó âà ëî ñÿ ó ïðà öÿõ Ã. Îñå òèíñü êî¿, Ì. Ìî òåõ³íî¿, Ì. Áè÷ êî, Þ. Ðÿá ÷åí êà, Ë. ²âà íåí êî,
Î. Çâºðºâà, Ì. Ñòîë áó íåí êî, Þ. Ìî æà ðåí êî, Ð. Ìîë ÷à íî âà òà ³íøèõ.
Ç íà óêî âî¿ òî÷ êè çî ðó çà ñëó ãî âóº íà óâà ãó âèç íà ÷åí íÿ ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» íà äà íå Þ.
Ìî æà ðåí êî. Àâ òîð êà âêà çóº, ùî ñïî æè âà÷ – öå ãðî ìà äÿ íè, ïî òðå áè ÿêèõ çà äî âîëü íÿ þòü ñÿ â
ðå çóëü òàò³ âçàºìîâ³äíî ñèí ó ñôåð³ îá ñëó ãî âó âàí íÿ ââà æà þòü ñÿ ñïî æè âà ÷à ìè [9, ñ. 4].
²íøèé íà óêî âåöü Ð. Ìîë ÷à íîâ ïðî ïî íóº ðîç øè ðè òè ñòà òóñ ñïî æè âà ÷à íà ãðî ìà äÿí-ï³ä-
ïðèºìö³â ùî äî òèõ òî âàð³â, ÿê³ ìî æóòü áó òè âè êî ðè ñ òàí³ äëÿ ¿õ îñî áè ñ òî ãî ñ³ìåé íî ãî ñïî æè âàí-
íÿ [10]. Îä íàê, ó äà íî ìó âè ïàä êó ïî ðó øóºòüñÿ íå ò³ëüêè ñôîð ìî âà íèé ó ñâ³òî âî ìó ìàñ øòàá³
ï³äõ³ä äî âèç íà ÷åí íÿ ñïî æè âà ÷à, àëå é ïå ðåä áà ÷å íèé Ãîñ ïî äàðñü êèì êî äåê ñîì Óê ðà¿íè ïðèí öèï
ð³âíîñò³ ïðàâ ñóá’ºêò³â ãîñ ïî äàðñü êî¿ ä³ÿëü íîñò³ ³ òèì ñà ìèì ãðî ìà äÿ íèí-ï³äïðèºìåöü îò ðè ìóº
íå âè ïðàâ äàí³ ïå ðå âà ãè. Íà äóì êó Ë. ²âà íåí êî, íà âå äå íå âèç íà ÷åí íÿ ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» ïî ðî ä-
æóº îä ðà çó äåê³ëüêà ïðî áëåì. Çî ê ðå ìà, íåâ³äî ìè ìè º êðè òå𳿠âñòà íîâ ëåí íÿ ôàê òó ïðèä áàí íÿ,
çà ìîâ ëåí íÿ, âè êî ðè ñ òàí íÿ òî âàð³â, ðîá³ò, ïî ñëóã. Íå çðî çóì³ëî, ÿê áó òè, êî ëè ö³ 䳿 â÷è íåí³ äëÿ
çà äî âî ëåí íÿ ïî òðåá ³íøèõ îñ³á: ÷ëåí³â ðî äè íè, êî ëåã ïî ðî áîò³, íà â÷àí íþ òî ùî? Íà ïðè êëàä, ÿê
áó òè, êî ëè ãðî ìà äÿ íèí ïðèä áàâ ó òîð ãî âåëü íî ãî ï³äïðèºìñòâà ìî ðî çèëü íó êà ìå ðó àáî ³íøó
òåõí³êó äëÿ âëàñ íèõ ïî òðåá, à ôàê òè÷ íî âè êî ðè ñ òî âó âàâ ó ï³äïðèºìíèöüê³é ä³ÿëü íîñò³, ³ íà âïà êè
[8, ñ. 388].
²ñíó þòü ³íø³ òî÷ êè çî ðó ùî äî ðî çóì³ííÿ ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷». Ñïî æè âà÷ – öå åêî íîì³÷íèé
ñóá’ºêò, ÿêèé âè êî ðè ñ òî âóº, ïðèä áà âàº, çà ìîâ ëÿº àáî ìຠíàì³ð ïðèä áà òè òî âà ðè òà ïî ñëó ãè äëÿ
çà äî âî ëåí íÿ ñâî¿õ ïî òðåá [3, ñ. 21]. Ïðî òå, íå ìîæ íà íå ïî ãî äè òèñü ³ç äóì êîþ Þ. Ìî æà ðåí êî,
ÿêà âêà çóº, ùî çà çíà ÷å íå âèç íà ÷åí íÿ âè äàºòüñÿ ïî ìèë êî âèì ³ íå âðà õî âóº ñïå öèô³êè «ñïî æè âàí-
íÿ», ÿêå ÿê â³äî ìî, ä³ëèòü ñÿ íà «îñî áè ñ òå» ³ «âè ðîá íè ÷å» [8, ñ. 389].
Îò æå, âè ùå âè êëà äå íå ñâ³ä÷èòü, ùî íàâ³òü ç íà óêî âî¿ òî÷ êè çî ðó, ó âèç íà ÷åíí³ ïî íÿò òÿ «ñïî-
æè âà÷» ³ñíó þòü äå ÿê³ íå óç ãî ä æå íîñò³, ÿê³ ïî ðî ä æó þòü äèñ êóñ³¿ ùî äî îá ñÿ ãó çì³ñòó ïî íÿò òÿ «ñïî-
æè âà÷», êî ëà ñóá’ºêò³â, ùî îõîï ëþ þòü ñÿ öèì ïî íÿò òÿì, ñôå ðè çà ñòî ñó âàí íÿ, ìå õàí³çìó çà õè ñ òó
òî ùî.
Íà ñüî ãîäí³øí³é äåíü òåðì³í «ñïî æè âà÷» âè êî ðè ñ òî âóºòüñÿ ó áà ãà òü îõ íîð ìà òèâ íèõ àê òàõ
÷èí íî ãî çà ðóá³æíî ãî òà íàö³îíàëü íî ãî çà êî íî äàâ ñò âà, ÿê³ ðå ãó ëþ þòü âå ëè ÷åç íó ê³ëüê³ñòü ñïî æèâ-
÷èõ ïðà âîâ³äíî ñèí. Òî ìó äà íå ïè òàí íÿ çà ñëó ãî âóº íà óâà ãó çà êî íî òâîðö³â òà ãðóí òîâ íèé íà óêî-
âèé òåðì³íî ëîã³÷íèé àíàë³ç ïðåä ñòàâ íèê³â òå î ðå òè÷ íî ãî ïðà âî çíàâ ñò âà.
Òåðì³í «ñïî æè âà÷» àê òèâ íî âè êî ðè ñ òî âóºòüñÿ ó çà ðóá³æíî ìó ïðàâ³ òà þðè äè÷í³é ïðàê òèö³.
 äå ÿ êèõ äåð æà âàõ (Ôðàíö³ÿ, Àíãë³ÿ, ÑØÀ) òåðì³í «ñïî æè âà÷» âè êî ðè ñ òî âóºòüñÿ â çà êî íî-
ÑòàðèöüêàÎ.Î.Òåîðåòèêî-ïðàâîâàïðîáëåìàòèêàâèçíà÷åííÿïîíÿòòÿ«ñïîæèâà÷»
313
äàâñòâ³ áåç áóäü-ÿêèõ äåô³í³ö³é, â³í ââå äå íèé â îá³ã ñó äî âîþ ïðàê òè êîþ ³ äî ê ò ðè íîþ. ßê ùî
ç³áðà òè íà êî ïè ÷å íèé ñó äî âèé äîñâ³ä, òî ìîæ íà çðî áè òè âèñ íî âîê, çã³äíî ç ÿêèì ñïî æè âà ÷åì
âèç íàºòüñÿ íå ïðî ôåñ³îíà ëîì, ÿêèé êó ïóº òî âà ðè òà ïî ñëó ãè äëÿ çà äî âî ëåí íÿ âëàñ íèõ ïî òðåá.
Çî ê ðå ìà, ó Ôðàíö³¿ îñ íîâ íèì íîð ìà òèâ íèì äî êó ìåí òîì, ùî ñïðÿ ìî âà íèé íà îõî ðî íó ³íòå ðåñ³â
ñïî æè âà÷³â ó äî ãîâ³ðíèõ â³äíî ñè íàõ º Çà êîí ¹ 78-23 â³ä 10 ñ³÷íÿ 1978 ð. «Ïðî çà õèñò ³íôîð ìó-
âàí íÿ ñïî æè âà÷³â ïðî äóêò³â ³ ïî ñëóã». Öåé Çà êîí çà ïðî âà äèâ ñè ñ òå ìó êîí òðî ëþ äî ãî âîð³â, ñòî-
ðî íè ÿêî ãî íå º ï³äïðèºìöÿ ìè. Ñó ÷àñ íå çà êî íî äàâ ñò âî ÑØÀ ó ñôåð³ ðîçäð³áíî¿ òîðã³âë³ òà
íà äàí íÿ ïî ñëóã òà êîæ âè õî äèòü ç íå îáõ³äíîñò³ çà õè ñ òó ïðàâ ³ çà êîí íèõ ³íòå ðåñ³â çâè ÷àé íèõ ñïî-
æè âà÷³â. Òàê, â³äïîâ³äíî äî ïà ðà ãðà ôà 2301 Çà êî íó ÑØÀ «Ïðî ãà ðàíò³¿ ïðè ïðî äà æó òî âàð³â
øè ðî êî ãî ñïî æè âàí íÿ» 1975 ð., ñïî æè âà÷ – öå ïî êó ïåöü (àëå íå ç ìå òîþ ïå ðå ïðî äà æó) òî âàð³â
øè ðî êî ãî ñïî æè âàí íÿ. Àíãë³éñüêå çà êî íî äàâ ñò âî òà êîæ ïîâ’ÿçóº ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» ç ô³çè÷ íè-
ìè îñî áà ìè-íå ïðî ôåñ³îíà ëà ìè, ÿê³ êó ïó þòü òî âà ðè äëÿ îñî áè ñ òèõ ö³ëåé [1].
Íà ñüî ãîäí³øí³é äåíü â Óê ðà¿í³ îñ íîâ íèì äî êó ìåí òîì, ÿêèé ðå ãó ëþº â³äíî ñè íè ì³æ ñïî æè-
âà ÷à ìè òî âàð³â (ðîá³ò, ïî ñëóã) ³ âè ðîá íè êà ìè, ïðî äàâ öÿ ìè, âè êî íàâ öÿ ìè â óìî âàõ ð³çíèõ ôîðì
âëàñ íîñò³ òà âñòà íîâ ëþº ïðà âà ñïî æè âà÷³â ³ âèç íà ÷ຠìå õàí³çì ðå àë³çàö³¿ äåð æàâ íî ãî çà õè ñ òó ¿õ
ïðàâ º Çà êîí Óê ðà¿íè «Ïðî çà õèñò ïðàâ ñïî æè âà÷³â» [2]. Ñà ìå öèì çà êî íî äàâ ÷èì àê òîì ìè
êå ðóºìî ñÿ ïðè çà õèñò³ ñâî¿õ ïî ðó øå íèõ ïðàâ òà âèç íà ÷åíí³ ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷».
Ïðî òå, ³ñíóº íà ãàëü íà ïî òðå áà ó çà áåç ïå ÷åíí³ ºäè íîñò³ ïðà âî ðî çóì³ííÿ øè ðî êî âæè âà íî¿
ì³æãà ëó çå âî¿ êà òå ãî𳿠«ñïî æè âà÷», óç ãî ä æåí íÿ ¿¿ ç ì³æíà ðîä íè ìè ñòàí äàð òà ìè, îñê³ëüêè, â³ò÷èç-
íÿ íå çà êî íî äàâ ñò âî âèç íà ÷ຠïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» ç âè êî ðè ñ òàí íÿì êà òå ãî𳿠«ñôå ðà», ùî íå
ñïðèÿº ºäíîñò³ éî ãî ðî çóì³ííÿ òà ºäíîñò³ çà ñòî ñó âàí íÿ.
Òàê, íà ïðè êëàä, Çà êîí Óê ðà¿íè «Ïðî çà õèñò ïðàâ ñïî æè âà÷³â», äຠíà ñòóï íå âèç íà ÷åí íÿ
òåðì³íó «ñïî æè âà÷» – öå ãðî ìà äÿ íèí, ÿêèé ïðèä áà âàº, çà ìîâ ëÿº, âè êî ðè ñ òî âóº àáî ìຠíàì³ð
ïðèä áà òè ÷è çà ìî âè òè òî âà ðè (ðî áî òè, ïî ñëó ãè) äëÿ âëàñ íèõ ïî áó òî âèõ ïî òðåá [6].
³äïîâ³äíî äî ñò.1 Çà êî íó Óê ðà¿íè «Ïðî æèò ëî âî-êî ìó íàëüí³ ïî ñëó ãè» Ñïî æè âà÷ – öå
ô³çè÷ íà ÷è þðè äè÷ íà îñî áà, ÿêà îò ðè ìóº àáî ìຠíàì³ð îò ðè ìà òè æèò ëî âî-êî ìó íàëü íó ïî ñëó-
ãó [5]. Òà êîæ, â³äïîâ³äíî äî ñò. 2 Çà êî íó Óê ðà¿íè «Ïðî õ³ì³÷í³ äæå ðå ëà ñòðó ìó» ñïî æè âà÷ – öå
þðè äè÷ íà îñî áà àáî ô³çè÷ íà îñî áà-ï³äïðèºìåöü, ÿêà îò ðè ìóº ïðè ðîä íèé ãàç â³äïîâ³äíî äî äî ãî-
âî ðó ïðî ïî ñòà ÷àí íÿ ïðè ðîä íî ãî ãà çó òà âè êî ðè ñ òî âóº éî ãî ÿê ïà ëè âî àáî ñè ðî âè íó [7].
Ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» ìຠçàêð³ïëåí íÿ â ³íøèõ àê òàõ çà êî íî äàâ ñò âà, ùî ðå ãó ëþ þòü ð³çíî ãî
ðî äó â³äíî ñè íè. Çî ê ðå ìà, â³äïîâ³äíî äî Ðîç ïî ðÿ ä æåí íÿ Àí òè ìî íî ïîëü íî ãî êîì³òå òó Óê ðà¿íè
«Ïðî çà òâåð ä æåí íÿ Ìå òî äè êè âèç íà ÷åí íÿ ìî íî ïîëü íî ãî (äîì³íó þ ÷î ãî) ñòà íî âè ùà ñóá’ºêò³â ãîñ-
ïî äà ðþ âàí íÿ íà ðèí êó»: ñïî æè âà÷ – öå þðè äè÷ íà ÷è ô³çè÷ íà îñî áà, ÿêà çä³éñíþº ä³ÿëüí³ñòü ç
ïðèä áàí íÿ òà âè êî ðè ñ òàí íÿ òî âàð³â, ïî ñëóã, ðîá³ò íà â³äïîâ³äíî ìó òî âàð íî ìó (òî âàð íèõ) ðèí êó
(ðèí êàõ) [12].
³äïîâ³äíî äî Ïî ñòà íî âè Êàá³íå òó ̳í³ñòð³â Óê ðà¿íè «Ïðî çà òâåð ä æåí íÿ òèì ÷à ñî âî ãî ïî ëî-
æåí íÿ ïðî ïî ðÿ äîê ïðî âå äåí íÿ ðîç ðà õóíê³â çà íà äàí íÿ íà ñå ëåí íþ ïî ñëóã ç ãà çî ïî ñ òà ÷àí íÿ â
óìî âàõ âè êî ðè ñ òàí íÿ ë³÷èëü íèê³â ïðè ðîä íî ãî ãà çó (áó äèí êî âèõ àáî íà ãðó ïó áó äèíê³â)» ñïî æè-
âà÷ – öå îð ãàí äåð æàâ íî¿ âëà äè, îð ãàí ì³ñöå âî ãî ñà ìî âðÿ äó âàí íÿ, äåð æàâ íå ï³äïðèºìñòâî, óñ òà-
íî âà òà îð ãàí³çàö³ÿ, ÿê³ óê ëà ëè ç îïå ðà òî ðîì çâ’ÿç êó äî ãîâ³ð ïðî íà äàí íÿ ïî ñëóã êîíô³äåíö³éíî-
ãî çâ’ÿç êó [11].
Âè êëà äå íå ñâ³ä÷èòü, ùî ó ÷èí íî ìó çà êî íî äàâñòâ³ Óê ðà¿íè ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» âæè âàºòüñÿ
ó ð³çíèõ çíà ÷åí íÿõ. Çî ê ðå ìà, â³äð³çíÿºòüñÿ çì³ñò ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» â çà ëåæ íîñò³ â³ä ñôå ðè
éî ãî âè êî ðè ñ òàí íÿ. ²ç ïå ðå ðà õî âà íèõ â çà êî íî äàâ ÷èõ àê òàõ òåðì³í³â «ñïî æè âà÷» çà çíà ÷è ìî, ùî
ñïî æè âà ÷åì º ãðî ìà äÿ íèí, ùî êó ïóº òî âà ðè ³ ïî ñëó ãè ç âèç íà ÷å íîþ ìå òîþ – äëÿ âëàñ íèõ ïî áó-
òî âèõ ïî òðåá, ³ öÿ ìå òà ïî âèí íà ìà òè ì³ñöå ï³ä ÷àñ ïðèä áàí íÿ òî âà ðó [4].
Òà êèì ÷è íîì, ìîæ íà çðî áè òè âèñ íî âîê, ùî âè êî ðè ñ òàí íÿ òåðì³íó «ñïî æè âà÷» çä³éñíþºòüñÿ
ó ïðî öåñ³ àáî ç ìå òîþ çà äî âî ëåí íÿ ³íòå ðåñ³â ³ ïî òðåá ³íøèõ ñóá’ºêò³â ïðà âà.
Ó çâ’ÿç êó ç öèì îê ðå ìî¿ óâà ãè ïî òðå áóº âèç íà ÷åí íÿ òåðì³íó «ñïî æè âà÷» ³ç óðà õó âàí íÿì
êîí ñòè òóö³éíèõ ïðàâ ëþ äè íè ³ ãðî ìà äÿ íè íà, òî ìó ùî êîæ íà ëþ äè íà – ñïî æè âà÷ óí³êàëü íî ãî
ïðî äóê òó – çà êî íî äàâ ÷î âèç íà ÷å íèõ ïðàâ ³ ñâî áîä, ÿêè ìè ãà ðàí òóºòüñÿ ðå àëü íà ìîæ ëèâ³ñòü ñïî-
æè âà òè íàéð³çíî ìàí³òí³ø³ âè äè ìà òåð³àëü íèõ òà äó õîâ íèõ ö³ííî ñ òåé.
Ââà æàºìî, ùî ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» ïî âèí íî ìà òè ºäè íå çà êî íî äàâ ÷å âèç íà ÷åí íÿ, ùî çà áåç-
ïå ÷èòü ºäí³ñòü íå ò³ëüêè éî ãî ðî çóì³ííÿ, òëó ìà ÷åí íÿ, àëå é çà ñòî ñó âàí íÿ ó êîí êðåò íèõ æèòòºâèõ
ñè òó àö³ÿõ.
Òî ìó, ³ñíóº ïî òðå áà íà çà êî íî äàâ ÷î ìó ð³âí³ íå ò³ëüêè äà òè ÷³òêå òåðì³íî ëîã³÷íå âèç íà ÷åí íÿ
ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷», à é ðîç øè ðè òè ïðà âî âèé ñòà òóñ ñóá’ºêò³â ñïî æè âàí íÿ. Îò æå, íà íà øó äóì-
êó, á³ëüø âäà ëèì áó äå íà ñòóï íå âèç íà ÷åí íÿ ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷» – öå ô³çè÷ íà (þðè äè÷ íà) îñî áà,
314
Ðåàë³çàö³ÿïðàâàÿêçàãàëüíîòåîðåòè÷íàïðîáëåìà
ÿêà íå çà ëåæ íî â³ä ãðî ìà äÿí ñò âà, â³êó òà ñòàò³ ðå àë³çóº ñâî¿ ïðà âà ³ îáîâ’ÿç êè íà ïðèä áàí íÿ òà
âè êî ðè ñ òàí íÿ ìà òåð³àëü íèõ òà äó õîâ íèõ ö³ííî ñ òåé, íå çà ëåæ íî â³ä òî ãî ÷è âî íà º ê³íöå âèì ñïî-
æè âà ÷åì ö³ííî ñ òåé, ÷è í³.
Ñïèñîêë³òåðàòóðè:
1. ÄàâèäåíêîÍ.Î. Ïî íÿ òèå «Ïî òðå áè òåëü»: ïðî öåññ ñòà íîâ ëå íèÿ / Í. Î. Äà âè äåí êî. [Åëå ê òðîí íèé
ðå ñóðñ]. – Ðå æèì äî ñòó ïó: http://lex.org.ua/pb/13.
2. Äåì’ÿíåöü Ñ. Ïðà âî âå âðå ãó ëþ âàí íÿ çà õè ñ òó ïðàâ ñïî æè âà÷³â / Ñ. Äåì’ÿíåöü. [Åëå ê òðîí íèé
ðå ñóðñ]. – Ðå æèì äî ñòó ïó: http://www.minjust.gov.ua/0/8244.
3. Åêîíîì³êà: [íàâ÷. ïîñ³á.] / [ïîä ðåä. Å. À. Êóç íå öî âà]. – Õ.: Îäè ñåé, 2003. – 408 ñ.
4. Çàâãîðîäí³éÁ. ßê òðàê òóºòüñÿ þðè ñ òà ìè ïî íÿò òÿ «ê³íöå âèé ñïî æè âà÷»? / Á. Çàâ ãî ðîäí³é. [Åëå ê-
òðîí íèé ðå ñóðñ]. – Ðå æèì äî ñòó ïó: http://www.apteka.ua/ article/11464.
5. Çàêîí Óê ðà¿íè «Ïðî æèò ëî âî-êî ìó íàëüí³ ïî ñëó ãè» â³ä 24.06.2004 ð. ¹ 1875-²V// ³äî ìîñò³ Âåð-
õîâ íî¿ Ðà äè Óê ðà¿íè. – 2004. – ¹ 47. – Ñò. 514.
6. Çàêîí Óê ðà¿íè «Ïðî çà õèñò ïðàâ ñïî æè âà÷³â» â³ä 12.05.1991 ð. ¹ 1023-XII // ³äî ìîñò³ Âåð õîâ íî¿
Ðà äè Óê ðà¿íè. – 1991. – ¹ 30. – Ñò. 379.
7. Çàêîí Óê ðà¿íè «Ïðî õ³ì³÷í³ äæå ðå ëà ñòðó ìó» â³ä 23.02.2006 ð. ¹ 3503-²V // ³äî ìîñò³ Âåð õîâ íî¿
Ðà äè Óê ðà¿íè. – 2006. – ¹ 33. – Ñò. 279.
8. ÇâåðåâàÅ.Â. Ïî íÿ òèå ïî òðå áè òå ëÿ êàê ñóáú åê òà ãðàæ äàí ñêî-ïðà âî âûõ îò íî øå íèé ïî óäîâ ëå òâî ðå-
íèþ ïî òðåá íî ñ òåé ãðàæ äàí / Å. Â. Çâå ðå âà // ³ñíèê Äî íåöü êî ãî óí³âåð ñè òå òó. Ñåð³ÿ Â: Åêî íîì³êà ³ Ïðà-
âî. – 2007. – ¹ 2 – Ñ. 385 – 392.
9. ÌîæàðåíêîÞ.È. Ïðà âà ïî òðå áè òå ëåé: [ìî íî ãðà ôèÿ] / Þ. È. Ìî æà ðåí êî. – Ëå íèí ãðàä: Ëå íèç äàò,
1990. – 32 ñ.
10. Ìîë÷àíîâÐ. Î çà ùè òå ïðàâ ïî òðå áè òå ëåé / Ð. Î. Ìîë ÷à íîâ. [Åëå ê òðîí íèé ðå ñóðñ]. – Ðå æèì äî ñòó-
ïó: www.svoboda.ua.
11. Ïîñòàíîâà Êàá³íå òó ̳í³ñòð³â Óê ðà¿íè «Ïðî çà òâåð ä æåí íÿ Òèì ÷à ñî âî ãî ïî ëî æåí íÿ ïðî ïî ðÿ äîê
ïðî âå äåí íÿ ðîç ðà õóíê³â çà íà äàí íÿ íà ñå ëåí íþ ïî ñëóã ç ãà çî ïî ñ òà ÷àí íÿ â óìî âàõ âè êî ðè ñ òàí íÿ ë³÷èëü íèê³â
ïðè ðîä íî ãî ãà çó (áó äèí êî âèõ àáî íà ãðó ïó áó äèíê³â)» â³ä 16.05.2002 ð. ¹ 620. [Åëå ê òðîí íèé ðå ñóðñ]. –
Ðå æèì äî ñòó ïó: http://zakon.rada.gov.ua.
12. ÐîçïîðÿäæåííÿÀí òè ìî íî ïîëü íî ãî êîì³òå òó Óê ðà¿íè «Ïðî çà òâåð ä æåí íÿ Ìå òî äè êè âèç íà ÷åí íÿ
ìî íî ïîëü íî ãî (äîì³íó þ ÷î ãî) ñòà íî âè ùà ñóá’ºêò³â ãîñ ïî äà ðþ âàí íÿ íà ðèí êó» â³ä 05.03.2002 ð. ¹ 49-ð.
[Åëå ê òðîí íèé ðå ñóðñ]. – Ðå æèì äî ñòó ïó: http://zakon.rada.gov.ua.
ÑòàðèöüêàÎ.Î.Òåîðåòèêî-ïðàâîâàïðîáëåìàòèêàâèçíà÷åííÿïîíÿòòÿ«ñïîæèâà÷»
Ó äàí³é ñòàòò³ àâ òî ðîì çä³éñíå íà ³íòåð ïðå òàö³ÿ ñó ÷àñ íèõ ï³äõîä³â äî âèç íà ÷åí íÿ ïî íÿò òÿ «ñïî æè âà÷»
øëÿ õîì àíàë³çó äî ê ò ðè íàëü íèõ òà íîð ìà òèâ íèõ äæå ðåë.
Êëþ÷îâ³ñëîâà: ñïî æè âà÷, ñïî æèâ ÷å ïðà âî, ñóá’ºêòè ï³äïðèºìíèöü êî¿ ä³ÿëü íîñò³, òî âàð, ãðî ìà äÿ íèí.
ÑòàðèöêàÿÎ.À.Òåîðåòèêî-ïðàâîâàÿïðîáëåìàòèêàîïðåäåëåíèÿïîíÿòèÿ«ïîòðåáèòåëü»
 äàí íîé ñòà òüå àâ òî ðîì îñó ùå ñòâ ëåí à èí òåð ïðå òà öèÿ ñî âðå ìåí íûõ ïîä õî äîâ ê îï ðå äå ëå íèþ ïî íÿ òèÿ
«ïî òðå áè òåëü» ïó òåì àíà ëè çà äî ê ò ðè íàëü íûõ è íîð ìà òèâ íûõ èñ òî÷ íè êîâ.
Êëþ÷åâûåñëîâà: ïî òðå áè òåëü, ïî òðå áè òåëü ñêîå ïðà âî, ñóáú åê òû ïðåä ïðè íè ìà òåëü ñêîé äå ÿ òåëü íî ñ òè,
òî âàð, ãðàæ äà íèí.
StarytskaO.Theoreticandlegalproblemsofdefinitiontheconcept«consumer»
In this article an author made the interpretation of the modern determinations the concept «consumer» by
analyzing of doctrine and normative legal acts.
Keywords:consumer, consumer law, subjects of business activity, goods, citizen.
ÑòàðèöüêàÎ.Î.Òåîðåòèêî-ïðàâîâàïðîáëåìàòèêàâèçíà÷åííÿïîíÿòòÿ«ñïîæèâà÷»
315
ÊÀÒÅÃÎÐ²ß ÏÐÀÂÎÐÎÇÓ̲ÍÍß: ÒÅÎÐÅÒÈÊÎ-ÏÐÀÂÎÂÈÉ ÀÑÏÅÊÒ
ÐÅÀ˲ÇÀÖ²ß ÏÐÀÂÀ ßÊ ÇÀÃÀËÜÍÎÒÅÎÐÅÒÈ×ÍÀ ÏÐÎÁËÅÌÀ
ÒÅÎÐÅÒÈÊÎ-ÏÐÀÂÎÂÀ ÏÐÎÁËÅÌÀÒÈÊÀ ÂÈÇÍÀ×ÅÍÍß ÏÎÍßÒÒß «ÑÏÎÆÈÂÀ×»
|
| id | nasplib_isofts_kiev_ua-123456789-63365 |
| institution | Digital Library of Periodicals of National Academy of Sciences of Ukraine |
| issn | XXXX-0113 |
| language | Ukrainian |
| last_indexed | 2025-12-07T13:25:39Z |
| publishDate | 2011 |
| publisher | Інститут держави і права ім. В.М. Корецького НАН України |
| record_format | dspace |
| spelling | Старицька, О.О. 2014-05-31T16:43:28Z 2014-05-31T16:43:28Z 2011 Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» / О.О. Старицька // Альманах права. — 2011. — Вип. 2. — С. 313-315. — Бібліогр.: 12 назв. — укр. XXXX-0113 https://nasplib.isofts.kiev.ua/handle/123456789/63365 340:347.113 У даній статті автором здійснена інтерпретація сучасних підходів до визначення поняття «споживач» шляхом аналізу доктринальних та нормативних джерел. В данной статье автором осуществлена интерпретация современных подходов к определению понятия «потребитель» путем анализа доктринальных и нормативных источников. In this article an author made the interpretation of the modern determinations the concept «consumer» by analyzing of doctrine and normative legal acts. uk Інститут держави і права ім. В.М. Корецького НАН України Альманах права Реалізація права як загальнотеоретична проблема Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» Теоретико-правовая проблематика определения понятия «потребитель» Theoretic and legal problems of definition the concept «consumer» Article published earlier |
| spellingShingle | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» Старицька, О.О. Реалізація права як загальнотеоретична проблема |
| title | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» |
| title_alt | Теоретико-правовая проблематика определения понятия «потребитель» Theoretic and legal problems of definition the concept «consumer» |
| title_full | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» |
| title_fullStr | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» |
| title_full_unstemmed | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» |
| title_short | Теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» |
| title_sort | теоретико-правова проблематика визначення поняття «споживач» |
| topic | Реалізація права як загальнотеоретична проблема |
| topic_facet | Реалізація права як загальнотеоретична проблема |
| url | https://nasplib.isofts.kiev.ua/handle/123456789/63365 |
| work_keys_str_mv | AT staricʹkaoo teoretikopravovaproblematikaviznačennâponâttâspoživač AT staricʹkaoo teoretikopravovaâproblematikaopredeleniâponâtiâpotrebitelʹ AT staricʹkaoo theoreticandlegalproblemsofdefinitiontheconceptconsumer |